Etiket: fizikçi

A Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

Ç Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

D Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

 

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

Z Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

Y Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

W Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

V Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

B Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

E Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

F Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

G Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

H Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

I / İ Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

J Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

K Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

L Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

P Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

Q Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

Ö Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

R Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

N Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

M Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

T Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

S Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

U / Ü Harfiyle Başlayan Biyografiler – Liste

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

Battani Çalışmaları ve Bilime Katkıları

Batı’da Albategnius, Albategni veya Albatenius olarak tanınan Battân?nin tam ismi Ebû Abdullah Muhammed b. Cabir b. Sinan el-Rakkî el-Harranî el-Battâni’dir. Hayatı hakkında çok az bilgiye ulaşılabilen Battânî Harranlı’dır. 850 yılı civarında burada doğmuştur. Hayatının önemli bir kısmını Rakka şehrinde geçirdiği ve astronomi gözlemlerini burada yaptığı bilinmektedir.

Babası Câbir bin Sinân el-Harrânî, Harran’da ünlenmiş bir astronomi aletleri yapımcısıdır. Battânînin astronomi aletleri icat ve imal etmedeki mahareti babasından gelmektedir.

Hayatı boyunca astronomi üzerine çalışmış, gözlemler yapmış ve bu konuda eserler vermiştir. 929 yılında, Bağdat’tan Rakka’ya dönerken vefat etmiştir.

• Battânî, İslam Dünyası’nda yetişmiş en büyük astronomlardandır.

Battânî, Rakka’da kendi imkanlarıyla kurduğu gözlemevinde ve daha başka yerlerde gerçekleştirdiği gözlemlerle o günün şartlarında ileri düzeyde bir astronomi bilgisine ulaşmıştır. Hazırladığı zicler (astronomik tablolar) ve yazdığı eserlerle kendinden sonra gelen astronomların yoluna ışık tutmuştur. Rakka’da yaptığı gözlemlerine dayanarak hazırladığı Zic-i Sabi adlı astronomi kataloğu Latince’ye çevrilerek uzun süre Batı Dünyası’nda da kullanılmıştır.

• Yaptığı bazı astronomik hesaplamalarda bulduğu değerler bugünün modern teknolojisiyle kesin olarak belirlenmiş değerlere şaşırtın derecede yakındır.

Bu değerlerden biri güneş yılıdır. Battânî bir güneş yılını 365 gün 5 saat 46 dakika 24 saniye olarak hesaplamıştır.

• Battânî, sinüs, kosinüs, tanjant, kotanjant sekant ve kosekantı gerçek anlamda ilk kez kullanan bilim adamıdır.

Fotoğraflar Anadolu Üniversitesi Türk Dünyası Bilim, Kültür ve Sanat Merkezi’nde çekilmiş, bilgiler oradan derlenmiştir.

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , ,

Fergani Çalışmaları ve Bilime Katkıları

Tam adı Ebu’l Abbas Ahmed b. Muhammed b. Kesîr el-Fergânîdir. Batı’da Alfraganus adı ile tanınır. Türkistan’ın, günümüzde Özbekistan sınırları içinde kalan Fergâna bölgesinin yetiştirdiği önemli bilginlerden biridir. Burada doğup büyümüş, bir süre sonra Fergana’dan ayrılarak dönemin bilim ve kültür merkezi olan Bağdat’a yerleşmiştir. Abbasi Halifeleri Me’mûn, Mu’tasım, el-Vâsik ve el-Mütevekkil dönemlerinde devrin önde gelen astronom ve matematikçileri arasında yer almış; bu dönemde önemli araştırmalar yaparak pek çok eser yazmıştır.

Fergâni’nin devlet hizmetinde mühendis olarak çalıştığı da bilinmektedir. Yaşamı ile ilgili fazla bilgi bulunmayan Fergânîye ilişkin bilinenlerin çoğu, gerçekleştirdiği iki önemli mühendislik çalışmasıyla ilgili bazı kaynaklarda yazanlara dayanmaktadır. Bu çalışmalarının ilki Mısır’da Nil Nehri’nin düzenli bir biçimde yükseliş ve alçalışlarını tespit eden bir ölçü aleti olan Nil Mikyası’nın (Mikyâsü’n-Nil) yapımıdır. İkincisi ise Halife Mütevekkil’in Dicle Nehri kıyısında inşa ettirdiği Caferiye şehrinin ortasından geçen ve hem şehrin su ihtiyacını karşılayan hem de tarım arazilerinin sulanmasını sağlayan Caferiye Kanalı’nın yapımıdır.

Fergânînin ölüm tarihi kesin olarak bilinmemektedir. Ancak Nil Mikyası’nın yapımı 861 yılında tamamlandığından onun bu tarihten sonra vefat ettiği anlaşılmaktadır.

• İslam Dünyasında astronomi üzerine kapsamlı bir risâle yazan ilk bilgin Fergânidir.

Fergâni’nin Cevami Um en-Nucûm ve Usûl el-Harekât es-Semâviyye (Astronominin Özeti ve Göğün Hareketlerinin Esasları) adlı eseri 12. y.y.’ın ilk yarısından 15.yy’ın sonuna değin Avrupa’da ve İslam Dünyası’nda astronominin gelişimini yoğun bir biçimde etkilemiştir. Cevami, bilim tarihindeki en etkin eserlerden biridir.

Fergâni’nin kitabı. 2. yy’ın ilk yarısında Antik Yunan’da yaşayan astronomi bilgini Batlamyus’un Almagest adlı eserinin geliştirilmiş ve son derece anlaşılır hale getirilmiş bir özeti niteliğindedir.

• Yerin ve gezegenlerin büyüklükleri konusundaki en kapsamlı çalışmayı Fergâni yapmıştır.

Fergâni, o dönemde Bağdat Bilgelik Evi’nde yürütülen dünyanın çapı ve çevresinin hesaplanması çalışmalarında da bulunmuştur. Çalışmalar sonucunda yerin 1 derecelik meridyen yayının değeri 56 mil olarak hesaplanmıştır.

• Güneşin de diğer gök cisimleri gibi hareketli olduğunu keşfetmiş; Güneş tutulmalarını önceden tespit eden bir yöntem geliştirmiştir.

Fergâni, bilim tarihinde Güneş’in de bir yörüngesinin bulunduğunu ve kendi etrafında batıdan doğuya doğru döndüğünü söyleyen ilk kişidir. Güneş tutulmalarının gerçekleşeceği zamanı belirlemek için bulduğu yöntemle 842 yılında gerçekleşen tutulmayı önceden tespit etmiş ve o gün tutulmalar konusunda önemli gözlemlerde bulunmuştur.

Fotoğraflar Anadolu Üniversitesi Türk Dünyası Bilim, Kültür ve Sanat Merkezi’nde çekilmiş, bilgiler oradan derlenmiştir.

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , ,

Mirim Çelebi Çalışmaları ve Bilime Katkıları

Osmanlı Devleti’nde 16. yy’da fizik ve astronomi alanında yetişmiş en önemli blginlerden biri olan Mahmud b. Mehmed Mirim Çelebi, Osmanlı biliminin oluşması ve kurumlaşmasında emeği egeçen Ali Kuşçu ve Kadızade-i Rumi’nin torunu olan Kudreddin Mehmet Efendi’nin oğludur. Mirim Çelebi’yi dedesi Hocazade yetiştirmiş ve Sinan Paşa gibi bilginlerden ders almasını sağlamıştır. Önce Gelibolu Medresesi’nde sonra da Bursa’da Manastır Medresesi’nde müderrislik yapmıştır. II. Beyazıd’a matematik ve astronomi dersleri veren Mirim Çelebi bu dönemde 1508’de Anadolu Kazaskerliği’ne getirilmiştir. Yavuz Sultan Selim padişah olduktan sonra, 1512’de bu görevden kendi isteğiyle ayrılmış, ancak Kanuni Sultan Süleyman tarafından 1522-1523 tarihinde ikinci kez bu göreve getirilmiştir. Bir süre sonra yeniden görevden ayrılarak Edirne’ye yerleşmiş ve ölümüne kadar bu şehirde yaşamıştır. Mezarı Tunca kıyısındaki Kasım Paşa Camii’nin haziresindedir.

Fotoğraflar Anadolu Üniversitesi Türk Dünyası Bilim, Kültür ve Sanat Merkezi’nde çekilmiş, bilgiler oradan derlenmiştir.

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , ,

Başhoca İshak Efendi Çalışmaları ve Bilime Katkıları

Kara mühendislik okulu olan Mühendishâne-i Berr-i Hümâyun’un baş hocası, Türkiye’nin modern ilim öncülerinden olan İshak Efendinin doğum tarihi tam olarak bilinmemektedir. Bugün Yunanistan sınırları içinde kalan Yanya’nın Narda (Arda) kasabasında doğmuştur. Aslen Mûsevi bir aileye mensuptur. Babasının ölümünden sonra kardeşi Esad Efendi ile birlikte Müslüman olmuş ve İstanbul’a yerleşmiştir. Eğitiminin ilk yıllarına ilişkin bilgi bulunmamaktadır. Arapça ve Farsça’yı iyi bilmesinin yanı sıra Fransızca, Latince ve İbranice gibi çeşitli Batı dillerini de bilmesi ve sahip olduğu bilimsel bilgi onun küçük yaşta medrese öğrenimi gördüğünün delili sayılabilir.

İshak Efendi, çalışkanlığı ve azmi ile tanınan bir bilim adamıdır. Mühendishane-i Berr-i Hümayun’da önce öğrencilik, sonra hocalık, 1830 yılından itibarense baş hocalık yapmıştır. Kendi döneminde bu okulu oldukça disiplinli bir hale getirmiştir. Birçok yabancı dili çok iyi bildiği için bir süre Divân ı Hümayun’da tercümanlık da yapmıştır. Çeşitli devlet görevlerinde de bulunan Baş Hoca İshak Efendi, kutsal yerlerin tamiri ile görevlendirildiği Medine’den dönerken 1836 yılında İskenderiye’de vefat etmiştir.

• İshak Efendi, hem kendi yazdığı hem de Avrupa dillerinden çevirdiği eserlerle Osmanlı Bilim Dünyasına modern bilimin aktarılmasını sağlayan önemli bilim adamlarındandır.

İshak Efendi, baş hocalığını yaptığı Mühendishane’de modern bilimlerin öğretilmeye başlamasıyla bu bilimleri konu edinen kitapların çevrilmesi zorunluluğunu görerek bu çeviri faaliyetinde öncü olmuştur. Bunun yanında modern bilimlerin aktarılmasını kolaylaştıracak birçok eser kaleme almıştır.

• Mecmua-i Ulûm-i Riyaziye eseri sayesinde Osmanlı bilim ve eğitim hayatı ilk defa yüksek matematik ve fizikle tanışmıştır.Âyrıca bu bilimlerin kendilerine has kavram ve terimlerinin Türkçe karşılıklarını vermiştir

• Baş Hoca İshak Efendi’nin bunlar dışında harp sanatları, coğrafya, top dökümcülüğü, oktant, sekstant gibi mühendislik aletlerinin kullanımı, hafif ve ağır istihkam konularını ele aldığı kitaptan da vardır.

• Baş Hoca İshak Efendi Osmanlı Devletinde ilk kimya derslerini başlatan bilim adamıdır.

Fotoğraflar Anadolu Üniversitesi Türk Dünyası Bilim, Kültür ve Sanat Merkezi’nde çekilmiş, bilgiler oradan derlenmiştir.

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , ,

Hermann Oberth Aslen NERELİ , kimdir , kaç yaşında ,biyografisi , hakkında

Hermann Oberth; (d. 25 Haziran 1894, Nagyszeben, Avusturya-Macaristan İmparatorluğu [bugün Sibin, Romanya] -ö. 29 Aralık 1989, Nürnberg, Almanya), modern astronotiğin kurucularından biri olarak kabul edilen Alman bilim adamıdır.

Münih’te tıp öğrenimine başlayan Oberth, I. Dünya Savaşı çıktığında öğrenimine ara vermek zorunda kaldı ve askerliği döneminde astronotiğe yöneldi. Bu dönemde sıvı yakıtla çalışan uzun erimli bir roket tasarımı geliştirdi; ama Savaş Bakanlığı’na gönderdiği bu tasarım bakanlıkça hayal ürünü olarak değerlendirilip reddedildi. Savaştan soma Heidelberg Üniversitesi’nde doktora çalışmasına başlayan Oberth, tezini aynı roket tasarımı üzerine hazırladı, ama 1922’de bu kez de üniversite bu tezi geri çevirdi. Bunun üzerine Oberth, basım masraflarını kendi üstlenerek yayımladığı Die Rakete zu den Planetenraumen (1923; Gezegenlerarası Uzaya Roket) adlı kitabında tasarımını kamuoyuna sundu. Kitabında, roketlerin Yer’in kütleçekimi etkisinden kurtularak uzaya çıkabilmeleri için gerekli hıza nasıl ulaşabileceklerini matematiksel olarak açıklayan Oberth, bu yapıtıyla kısa sürede ün kazandı.

Oberth’in 1922’ye değin Robert Goddard’ ın ABD’deki ve 1925’e değin de Konstantin Tsiolkovski’nin SSCB’deki çalışmalarından haberi olmamıştı. Bu dönemden sonra onlarla yazışmaya başladı ve uzay uçuşuna ilişkin matematiksel çözümlemeler alanında onların daha ileride olduğunu gördü ve kabul etti. 1929’da yayımladığı Wege zur Raumschiffahrt (Uzay Uçuşunun Yolları) adlı yapıtıyla 10.000 franklık Robert Esnault-Pelterie-André Hirsch Ödülü’nü kazanan Oberth, elde ettiği bu gelirle sıvı yakıtlı roket motorları üzerindeki araştırmalarını hızlandırdı ve 1931’de Romanya Patent Bürosu’ndan sıvı yakıtlı bir roket patenti aldı. İlk roket ise 7 Mayıs 1931’de Berlin yakınlarında fırlatıldı.

1938’de Viyana Teknik Üniversitesi’nde ders vermeye başlayan Oberth, 1940’ta Alman yurttaşlığına geçti ve 1941’de Peenemünde’deki Alman roket geliştirme merkezine geçerek burada Wernher von Braun’un yanında çalışmaya başladı.

1943’te katı yakıtlı uçaksavar roketleri üzerinde çalışmalar yapmak üzere bir başka merkeze aktarılan Oberth, savaştan sonra bir yıl kadar İsviçre’de roket danışmanlığı yaptı. 1950’de ise İtalya’ya geçerek, İtalyan Deniz Kuvvetleri’nde katı yakıtlı uçaksavar roketlerinin yapım çalışmalarında görev aldı. 1955’te de ABD’ye giderek gelişkin uzay araştırmaları çalışmalarına katıldı. Üç yıl sonra emekliye ayrılarak AFC’ye yerleşti.

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , ,

Lise Meitner Aslen NERELİ , kimdir , kaç yaşında ,biyografisi , hakkında Hayatı

Lise Meitner 7 Kasım 1878’de Avusturya’nın Viyana kentinde dünyaya geldi. Bir Yahudi ailenin sekiz çocuğunun üçüncü olarak doğdu. 1901’de Viyana Üniversitesi’ne girdi ve Ludwig Boltzmann bünyesinde fizik okudu. 1906’da doktorasını kazandıktan sonra Max Planck ve kimyager Otto Hahn‘la çalışmak üzere 1907’de Berlin’e gitti. Hahn’la 30 yıl birlikte çalıştı. Hahn ve Meitner, fiziği ve kimyası ve radyoaktivite üzerine işbirliği yapıyorlardı. 1918’de protaktinyum elementini keşfettiler.

Meitner, 1923 yılında Auger etkisi olarak bilinen ve iki yıl sonra Pierre Victor Auger tarafından keşfedilen
radyasyonsuz geçişi keşfetti.

Avusturya, 1938’de Almanya tarafından işgal edildikten sonra, Meitner Almanya’dan İsveç’e kaçmak zorunda kaldı. Manne Siegbahn’ın Stockholm’daki enstitüsünde çalışmaya devam etti, ancak kısmen Siegbahn’ın bilimdeki kadınlara karşı önyargısı nedeniyle az desteği vardı. Hahn ve Meitner, yeni bir deney planı yapmak için Kasım ayında Kopenhag’da gizlice bir araya geldiler. Nükleer fisyon kanıtını sağlayan deneyler Berlin’deki Hahn laboratuvarında yapıldı ve Ocak 1939’da yayınlandı. Şubat 1939’da Meitner, yeğeni olan fizikçi Otto Frisch ile birlikte, gözlemlerinin fiziksel açıklamalarını nükleer fisyon ismi altında yayınladı.

1944’de Hahn, fisyon araştırmaları nedeniyle Nobel Kimya Ödülü’nü kazandı ancak Meitner gözardı edildi. Nobelde yapılan hata, 1966’da Hahn, Meitner ve Strassman’a Enrico Fermi Ödülü verilerek kısmen telafi edildi. 1946’da ABD’ye yaptığı ziyarette, “Almanya’yı çantasında bomba ile terk eden kişi” olarak, Amerikan basını tarafından büyük ilgi gördü.

Meitner, 1960’da Cambridge’e yerleşmiş, orada vefat etmiştir. 1992’de, evrendeki en ağır bilinen element 109’a Meitnerium (Mt) adı verildi. Birçok kimse Lise Meitner’i 20. yüzyılın en önemli bilim insanı olarak görüyor.

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , ,

Jean Charles Athanase Peltier Aslen NERELİ , kimdir , kaç yaşında ,biyografisi , hakkında

Jean Charles Athanase Peltier; (d. 22 Şubat 1785, Ham – ö. 27 Ekim 1845, Paris, Fransa), uc uca eklenmiş iki farklı metal tele gerilim uygulandığında, bağlantı noktasında akımın yönüne bağlı olarak bir sıcaklık artışı ya da azalması oluştuğunu bulan (1834) Fransız fizikçidir. Onun adıyla anılan bu etkiden, sıcaklık ölçme aygıtlarında ve yeni iletken malzemelerin bulunmasıyla da soğutucularda yararlanılmıştır.

Aslında bir saat yapımcısı olan Peltier, 30 yaşında bu işini bırakarak tüm zamanını bilimsel araştırmalara ayırdı. 1840’ta, iletken malzemelerin yüklenmesine yönelik olarak elektrostatik indükleme yöntemini geliştirdi. Bu yöntemde malzeme, yüklü başka bir malzemenin çok yakınına konularak bunun pozitif ya da negatif yüklerinden birini tümüyle çekmesi sağlanıyor, daha sonra da topraklanarak tüm öteki yükünden arındırılıyor ve böylece geriye aynı işaretli net bir yük kalıyordu. Peltier atmosfer elektriği, deniz hortumları, çok yüksek yerlerdeki kaynama noktası ve bunlara ilişkin başka konular üzerine pek çok makale yazmıştır.

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , ,

Luis Walter Alvarez Aslen NERELİ , kimdir , kaç yaşında ,biyografisi , hakkında

Luis Walter AlvarezLuis Walter Alvarez (d. 13 Haziran 1911, San Francisco – ö. 1 Eylül 1988, Berkeley, California), ABD’li deneysel fizikçi. Birçok rezonans parçacığının (yalnızca yüksek enerjili çekirdek çarpışmalarında oluşan son derece kısa ömürlü temel parçacıklar) bulunmasını içeren çalışmalarıyla 1968 Nobel Fizik Ödülü’nü almıştır. Chicago Üniversitesi’nde 1932’de lisans, 1934’te yüksek lisans ve 1936’da doktor dereceleri alan Âlvarez, aynı yıl Berkeley’ deki California Üniversitesi’nin öğretim kadrosuna katıldı. 1945’te fizik profesörü, 1978’de emeritus profesör unvanı aldı.

1938’de kimi radyoaktif elementlerin, yörünge elektronlarının yakalanmasıyla bozunuma uğradıklarını, daha açık bir deyişle, yörünge elektronlarından birinin çekirdekle birleşmesi sonucunda atom numarası bir küçük olan elemente dönüştüklerini saptadı. 1939’da Felix Bloch’la birlikte nötronun magnetik momentini (bu parçacığın magne-tik alanının yön ve şiddetinin belirleyici özelliklerinden biri) ilk kez ölçmeyi başardı. Âlvarez, 1940-43 arasında Cambridge’deki Massachusetts Teknoloji Enstitüsü’nde (MİT), 1944-45’te New Mexico’daki Los Âlamos Bilim Laboratuvarı’nda mikrodalga radar konusunda araştırmalar yaptı. Mikrodalga yol göstericilerin, doğrusal radar antenlerinin, yerden kumandalı iniş yaklaşma sisteminin ve hava bombardımanlarında radarla hedef saptama yönteminin geliştirilmesine katkıda bulundu. Ayrıca, içe patlamalı atom bombasının ateşleme tekniğini önerdi. II. Dünya Savaşı’ndan sonra, ilk doğrusal proton hızlandırıcısının yapımına katıldı; atomaltı parçacıkların ve bunların girdiği tepkimelerin saptanmasında kullanılan sıvı hidrojenli kabarcık odasını geliştirdi.

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , , , ,