Etiket: katip Çelebi

Katip Çelebi kimdir aslen nereli kaç yaşında hayatı biyografisi

Osmanlı bilginidir

XVII. yüzyıl Türk ilim dünyasında pozitif ve hür düşünceyi temsil eden en önemli simalarındandır. Tarih, coğrafya ve bibliyografya alanlarında önemli eserler vermiş bir Osmanlı bilginidir. Eserlerinin değeri ve önemi dolayısıyla gerek Osmanlı İmparatorluğu’nda gerekse Batı’da büyük ilgi uyandırmıştır.

aslennereli.com

Kâtip Çelebi; Asıl adı Mustafa’dır. Babası Abdullah (Osmanlı devlet ve siyâset adamlarının yetiştirildiği) Enderun’da yetişmiş, silahdarlık göreviyle saraydan emekli olmuştu. Kâtib Çelebi, 14 yaşına kadar özel eğitim gördü. Kâtip Çelebi yani Mustafa ordu kâtipliğinde bulunduğu için ulemâ ve halk arasında Kâtip Çelebi diye tanındı. On dört yaşında 1623’te Anadolu muhâsebesi kalemine kâtip oldu. 1624 yılında Abaza Paşa isyanını bastırmak için Erzurum’a giden orduyla birlikte babasının yanında Tercan, 1626 yılında ise Bağdat Seferine katılmıştır. Süvari Mukabelesi Kalemine tayin edilmiştir.

Kâtip Çelebi çalışkan, iyi huylu, vakarlı, az konuşan, çok yazan biri olarak bilinir. Arapça, Farsça yanında Lâtince’yi de bilirdi. Osmanlı Devleti’nde Batı bilimleriyle fazla ilgilenen ve Doğu bilimleriyle karşılaştırıp sentezini yapan ilk Türk bilim adamlarından biridir.

1627-1628’de Erzurum kuşatmasına katıldıktan sonra İstanbul’a geldi. 1630 Bağdat kuşatmasında ordunun defterini tuttu. 1633-1635 Halep Seferinde hacca gitme fırsatı buldu. Dönüşte bir kış Diyârbakır’da kalıp oradaki âlimlerle görüştü. 1635 senesinde Sultan Dördüncü Murâd Han ile Revan Seferine katıldı. On sene kadar çeşitli savaşlarda bulunduktan sonra İstanbul’a döndü ve kendisini tamâmen ilme verdi.

Tarihten tıpa, coğrafyadan astronomiye kadar geniş bir ilgi alanı olan Kâtib Çelebi‘nin aynı zamanda zengin bir kitaplığı da vardı.

23 tane kitap yazdı. En önemlileri tarih, coğrafya ve bibliyografya alanındadır.

Kâtib Çelebi henüz kırk sekiz yaşında iken, 1657 yılında İstanbul’da vefât etti. Mezarı, Vefa’dan Unkapanı’ndaki Mahmûdiye (Unkapanı) Köprüsüne inen büyük caddenin sağ kenarındadır.

Kâtip Çelebi’nin Bilinen Bütün Eserleri:

Tarih Alanındaki Eserleri
1. Arapça Fezleke (Fezleket akvâl’l-ahyâr fi ilmi’t-târîh ve’l-ahbâr)
2. Türkçe Fezleke
3. Tuhfet’ül-kibâr fi esfâri’l-bihâr
4. Takvîmü’t-tevârih
5. Tarîh-i Frengi tercümesi
6. Tarîh-i Kostantaniyye ve Keyasire (Revnaku’s-saltana)
7. Düstûrü’l-amel fi ıslâhı’l-halel
8. İrşadü’l-Hıyâfâ ila Tarihi’l-yunun ve’r-Rûm ve’n-Nasârâ

Coğrafya Alanındaki Eserleri
1. Cihannüma
2. Levâmiu’n-nur fi zulmeti Atlas Minur
3. Müntehab-ı Bahriye (Kitab-ı Bahriye)

Bibliyografik Çalışmaları
1. Keşfü’z-zunûn anil-esâmi ve’l-fünun
2. Süllemü’l-vusûl ilâ tabakati’l-fûhûl
3. Câmi-ul-Mütûn min Cüll-il-Fünûn

Din Alanında Çalışmaları
1. Mîzânü’l-Hakk fi ihtiyâri’l-ahakk
2. İlhâmü’l-Mukaddes Min Feyzi’l-Akdes

Sosyal Kültürel ve Halk Bilimi Alanında Çalışmaları
1. Tuhfetü’l-ahyâr fi’l-hikem ve’l-eş’âr
2. Dürer-i münteşire ve gurer-i münteşire
3. Recmü’r-râcim bi’s-sîn ve’l-Cim
4. Beyzâvi Tefsirinin şerhi
5. Muhammediyye şerhi
6. Kanunnâme
7. Tütün Risalesi

Kaynak:Biyografi.info

 

Kaynak: biyografi info

Etiketler, , , , , , , , , , , ,

Katip Çelebi Aslen NERELİ , kimdir , kaç yaşında ,biyografisi , hakkında

Katip Çelebi Aslen NERELİ , kimdir , kaç yaşında ,biyografisi , hakkında

Katip Çelebi, Osmanlı bilgini ve yazarı (İstanbul 1609 – ay.y. 1657). Hacı Halife, Hacı Kalfa da denir. Özel öğrenim gördü. Küçük yaşta Anadolu Muhasebesi Kalemi’ne memur girdi (1623); bu görevini ilerde yükseleceği halifelik unvanıyla (1648) ve orduyla birlikte Hicaz Seferi’ne katılıp hacı oluşuyla anılır (1635). Hesaplarını tutmakla yükümlü olduğu orduyla birlikte çeşitli seferlere katıldı (Tercan, 1624, Bağdat, 1626; Bağdat, 1630; Halep, 1633; Hicaz, 1635; Revan, 1635; Girit, 1645-1646, harita yapma göreviyle); 1648 sonrasında kendisini bütünüyle öğretim görevine ve bilimsel çalışmalara adadı, bazıları bugün bile ele geçmemiş olduğu halde varlıkları bilinen çeşitli konularda 27 eser yazdı, bazı kitaplarında çağın bilim dili sayılan Arapçayı kullandı.

Ömrü boyunca kendini yetiştirme çabasını sürdürdü. Böylece çağının önüne geçen bilimsel bir görüşle Kâfir diye anılarak uzaklaşılan batıya yaklaşım sağladı; Latince ve Fransızca öğrendiği, batı kaynaklarından yararlandığı da eklenir.

Başlıca eserleri: İlk tarih kitabı olan Arapça yazdığı Fezleke (Fezleketi Akvalü l-Ahyar fi İlmi’t-Tarih ve’l-Ah-bar: Haberler Tarihinde Erdemliler Üzerine Fezleke) peygamberlerden başlayarak 1639’a kadar olan tarihsel olayları, tarih bilimi üzerine gerekli açıklamalar, bu konuyu sürdüren Türkçe Fezleke, 1591-1694 arasının Osmanlı tarihi olaylarını verir; Şeyhülislam Abdürrahim Efendi’nin hoşnutluğunu ve destekliğini sağlamasını gerektiren Takvimü’l-Tevarih (Tarihlerin Takvimi) Adem’den 1639’a kadar olan olayların tarihini içerir. Eleştirel yargıları da açıklayan ve denizcilik tarihinin olay ve sorunlarını sergileyen eseri. Uhfetü’l-Kibar fi Esfari’l-Bihar (Deniz Seferleri Üzerine Büyüklere Armağan, yaz. 1656).

Coğrafya alanındaki dikkate değer eseri Cihannüma (Dünyayı Gösteren), yazılışına 1648’de başlayan değerli bir kaynaktır. Kâtip Çelebi’nin adını duyuran, en değerli eseri ise 15 bine yakın kitabı tanıtan Arapça bibliyografyasıdır: Keşfü’z-Zünun an Esamiil’l-Kütübi ve’l-Fünün (Kitap Adlarıyla Bilimlerin Konuları Üzerine Kuşkuyu Yok Edecek Eser) çeşitli Batı dillerine de çevrildi. Çağının tartışma konusu yaptığı bazı din, ahlak, toplum ve töre sorunlarını konu edindiği kitabı: Mizanü’l-Hak fi İhtiyari’l-Ahakk: En Doğruyu Seçmek İçin Hak Terazisi.

Cihannüma, Doğu kaynaklarından, özellikle Mehmet Aşıkı’nın Menazı-rü’l-Avalim (Dünyaların Görüntüleri) adlı eserinden yararlandı. Daha sonra Batı kaynaklarına başvurdu ve Batlamyus sistemini uyarladı. Giriş bölümünde dünyanın altı kıtası, Amerika’nın keşfi gibi konularla ilgili bilgi verdi. Birinci bölümde denizler, ırmaklar ve adalardan söz etti. İkinci bölümde karaları anlattı. Kentleri alfabe sırasıyla dizerek, Endülüs, Kuzey Afrika, Osmanlı İmparatorluğu topraklarından İstanbul, Edirne, Bursa, Rumeli, Bosna, Macaristan ile ilgili bilgiler verdi. Esere bir dünya haritası, ırmakları, denizleri ve Osmanlı ülkesinin sancaklarını gösteren 100 kadar harita ekledi. Kâtip Çelebi eserini tamamlamadan 1654’te yeniden yazmaya başladı. Bu sefer Batı kaynaklarına daha çok önem verdi. Eserin yeni biçiminde tasarımı değiştirdi. Ayrıntılı bir fiziksel coğrafya girişinden sonra, keşif gezilerini anlatan genel bir bölüme yer verdi. İlk tasarımdakinin tersine, Doğu’dan başlayarak ülkeler coğrafyasını anlattı. Kâtip Çelebi’nin ölümü nedeniyle Cihannüma tamamlanamamıştır.

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , ,

Katip Çelebi Hayatı ve Eserleri

Katip Çelebi Aslen NERELİ , kimdir , kaç yaşında ,biyografisi , hakkında

Türk bilim ve fikir adamlarından biridir. Avrupa’da «Hacı Halife» (Hacı Kalfa) diye tanınır. Asıl adı Mustafa’ dır. 1609’da İstanbul’da doğdu. Medrese öğrenimini tamamlamadı. Onun için, bütün bilgisine, en büyük devlet adamlarının dostluğunu kazanmasına rağmen kendisine öğretmenlik, kadılık verilmedi. Genç yaşından başlayarak orduda geri hizmetlerle seferlere katıldı. Yüksek rütbeli bir hassa subayı olan babası 1626’da Musul’da ölmüştü. Çelebi, birkaç kere önemli mirasa kondu. Bu paraları kitap almak için harcadı.

Fatih’te babasından kalan evde oturan Çelebi, 1638’de evlenmişti. Artık seferlere çıkmadı; tamamen bilimle uğraşmaya, devlet büyüklerinin çocuklarına özel dersler vererek hayatını kazanmaya başladı. Şeyhülislâm Abdurrahim Efendi, bu genç bilginin bilgisine hayran oldu, ona geçim sıkıntısı çektirmemek için her türlü yardımı yaptı. Kâtip Çelebi 6 Ekim 1657’de kahve içerken birden fenalaşarak öldü. 49 yaşını doldurmamıştı. Zeyrek yakınlarındaki mezarı 1953’te yeniden yaptırıldı.

Kâtip Çelebi Arapça, Farsça, Latince bilirdi. Tarih, coğrafya, maliye, askerlik, denizcilik, bibliyografya gibi, birbirleriyle az ilgisi olan bilimleri çok derinden, yenilik getirecek derecede kavramıştı. Bu bakımlardan, onunla herhangi bir Türk yazarını ölçebilmek gerçekten zordur. Çeşitli alanlarda kaleme aldığı eserleri o derece değerlidir. Eserleri daha zamanından başlayarak Latinceye, İngilizceye, Fransızcaya, Almancaya, İtalyancaya, daha başka dillere çevrilmiştir; hâlâ çevrilmektedir. Bu arada 1961’de «Mîzânu’l Hakk» ın bir çevirisi Amerika’da yayınlandı.

Kâtip Çelebi 30 kadar eser yazmıştır; birkaçı latinceden yaptığı coğrafya ve felsefe çevirileridir. Bunların en önemlileri —önem sırasına göre— şunlardır:

Keşfu’z-Zunûn. — Arapça yazılmıştır. 20 yılda meydana konan bu muazzam eserde 100.000 İslâm yazarının 14.500 eseri teker teker sayılır, içindekiler, eleştirmelerle açıklanır. Eserin geniş gidişinde yazar bilimlerin felsefesini, tasnifini yapar. Bu eseri Alman bilgini Flügel 7 büyük cilt halinde latinceye çevirmiştir. Arapça metin birkaç kere basılmıştır. Doğu, Batı bilim adamlarının elleri altında daima bulundurdukları en önemli başvurma kitaplarından biridir.

Cihân-Nümâ. — Türkçe yazılan bütün coğrafya eserlerinin en önemlisidir. Zamanından başlayarak birçok kereler birçok Batı diline çevrilmiştir. İbrahim Müteferrika tarafından çok büyük bir cilt halinde basılmıştır.

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , ,

Katip Çelebi Hakkında Bilgi

Katip Çelebi Aslen NERELİ , kimdir , kaç yaşında ,biyografisi , hakkında

KATİP ÇELEBİ (1609-1658)

Türk bilim ve fikir adamlarından biridir. Avrupa’da «Hacı Halife» (Hacı Kalfa) diye tanınır. Asıl adı Mustafa’dır. 1609′ da İstanbul’da doğdu. Medrese öğrenimini tamamlamadı. Onun için, bütün bilgisine, en büyük devlet adamlarının dostluğunu kazanmasına rağmen kendisine müderrislik, kadılık verilmedi. Genç yaşından başlayarak orduda geri hizmetlerle seferlere katıldı. 1626’da Musul’da yüksek rütbeli bir hassa subayı olan babası ölmüştü. Çelebi, birkaç kere önemli mirasa kondu. Bu paraları kitap almak için harcadı.

Fatih’te babasından kalan evde oturan Çelebi, 1638’de evlenmişti. Artık seferlere çıkmadı; tamamen bilimle uğraşmaya, devlet büyüklerinin çocuklarına özel dersler vererek hayatını kazanmaya başladı. Şeyhülislâm Abdurrahim Efendi, bu genç bilginin bilgisine hayran oldu, ona geçim sıkıntısı çektirmemek için her türlü yardımı yaptı. 6 Ekim 1657’de kahve içerken birden fenalaşarak fincanı elinden düşürdü; sonra öldü. 49 yaşını doldurmamıştı. Zeyrek yakınlarındaki mezarı 1953’te yeniden yaptırıldı.

Kâtip Çelebi, Arapça, Farsça, Lâtince bilirdi. Tarih, coğrafya, maliye, askerlik, denizcilik, bibliyografya gibi, birbirleriyle az ilgisi olan bilimleri tam manası ile, yenilik getirecek derecede kavramıştı. Bu bakımlardan, onunla her hangi bir Türk yazarını ölçebilmek gerçekten zordur. Çeşitli alanlarda kaleme aldığı eserleri o derecede değerlidir. Eserleri daha zamanından başlayarak Latince’ye, İngilizce’ye, Fransızca’ya, Almanca’ya, İtalyanca’ya, daha başka dillere çevrilmiştir; hala çevrilmektedir. Bu arada 1961’de «Mîzânu’l-Hakk» ın bir çevirisi Amerika’da yayınlandı.

Kâtip Çelebi 30 kadar eser yazmıştır; birkaçı Lâtince’den yaptığı coğrafya ve felsefe çevirileridir. Bunların en önemlileri — önem sırasına göre — şunlardır:

«Keşfu’z-Zunûn». — Arapça yazılmıştır. 20 yılda meydana konan bu muazzam eserde 10.000 İslam yazarının 14.500 eseri teker teker sayılır, içindekiler — bazan tenkidli olarak — açıklanır. Eserin geniş girişinde yazar, bilimlerin felsefesini, tasnifini yapar. Alman bilgini Flügel tarafından 7 büyük cilt halinde Latince’ye çevrilmiştir (1835-1858). Arapça metin birkaç kere basılmıştır. Son defa Milli Eğitim Bakanlığı tarafından yayınlanmıştır. Doğu ve Batı İlim adamlarının elleri altında daima bulundurdukları en önemli başvurma kitaplarından biridir.

«Cihân-Nümâ». — Türkçe yazılan bütün coğrafya eserlerinin en önemlisidir. Zamanından başlıyarak birçok kereler birçok Batı diline çevrilmiştir. İbrahim Müteferrika tarafından çok büyük bir cilt halinde basılmıştır.

«Fezleke». — 1592- 1654 yıllarına ait çok değerli Osmanlı tarihidir. 2 cilttir. Batı dillerine çevrilmiştir.

«Tuhfetu’l – Kibar». —
Türk-Osmanlı denizcilik tarih ve teşkilatı üzerinde yazılmış kitapların en değerlisidir. Birçok kereler basılmış, Batı dillerine çevrilmiştir.

«Mîzânu’l – Hakk».— Yazarın 1656 kasımında bitirdiği son eseridir.

«Düstûru’l – Amel». —
Mîzânu’l – Hakk gibi Türk imparatorluk teşkilâtından, bozulmuş müesseselerin ıslahı çarelerinden ilmî, felsefi ve müspet bir şekilde bahseder. Bu da Batı dillerine çevrilmiştir.

«Takvîmu’t-Tevârîh». — Dünya tarihî kronolojisidir. Batı ve Doğu dillerine çevrilmiştir.

«Fezleke İlmu’t-Târîh ve’l-Ahbâr». — Arapça yazılmış kısa bir dünya tarihidir.

«Levâmî’u’n-Nur». —
Mercator île Hondlos’un ünlü «Atlas Minör» unun Lâtince’den Türkçe’ye çevirisidir,

«Sullemu’l-Vusûl». — Arapça bir biyografi eseridir.

«İrşâdu’l- Hayârâ». — Avrupa devletlerinin cemiyet ve devlet teşkilatından bahseder.

«Kaanûn-Nâme». —
Bazı devlet kanunlarını toplayan bir dergidir.

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , ,

Katip Çelebi Aslen NERELİ , kimdir , kaç yaşında ,biyografisi , hakkında (Kısaca)

Katip ÇelebiKÂTİP ÇELEBİ (1609 – 1657)

Asıl adı Mustafa’dır. Özel hocalardan ders alarak yetişmiş ve 14 yaşındayken Anadolu Muhasebesi kalemine çırak olarak girmiştir. Pek çok sefere katılmış ve dönemin bilginlerinin derslerine devam etmiştir. Latinceden çeviriler de yapan Kâtip Çelebi, özellikle tarih ve coğrafyayla ilgili önemli çalışmalar yapmıştır. 1657 yılının sonlarında İstanbul’da vefat eden Kâtip Çelebi, eserlerini bilimsel bir yöntemle hazırlamış ve bu alanda bir örnek tutum sergilemiştir. Örneğin “Keşfü’z – Zünûn” adlı eserinde 15 bine yakın kitap ve yazarı hakkında bilgi vermektedir. Bu eser batılıların da ilgisini çekmiş, batı dillerine çevrilmiştir. Yine “Cihannümâ” adlı eserinde çeşitli ülkelerin tarih ve coğrafyası hakkında ayrıntılı bilgiler bulabiliyoruz.

Döneminin sanatlı üslûbundan ayrı olarak eserlerini yalın bir dille yazan Kâtip Çelebi, dönemindeki pek çok toplumsal konu hakkında da önemli saptamalarda bulunmuştur.

Cihannümâ, Fezleke, Keşfü’z – Zünûn gibi eserleri dünyaca tanınmaktadır. Kâtip Çelebi’nin, tarih, coğrafya, din ve bilimle ilgili pek çok eseri bulunmaktadır.

kaynak:nkfu

Etiketler, , , , , , , , ,